Zacznij od decyzji, którą chcesz podjąć
Najłatwiej ułożyć dobrą ankietę, gdy wiadomo, do czego posłuży odpowiedź. Inaczej zapytasz o wybór kolejnego tematu, a inaczej o to, czy widzowie nadążają za objaśnieniami. Przed rozpoczęciem transmisji dokończ zdanie: „Po tej ankiecie zdecyduję, czy…”. Jeśli nie potrafisz wskazać możliwej decyzji, być może wystarczy zwykła rozmowa na czacie.
Pytaj o sprawy, na które uczestnicy mają wpływ i które znają z własnego doświadczenia. „Czy wolisz najpierw zobaczyć przykład, czy omówienie ustawień?” da odpowiedź użyteczną w trakcie spotkania. Ogólne „Czy podoba ci się transmisja?” może być sympatyczne, ale niewiele mówi o tym, co warto zmienić. Nie obiecuj też, że wynik będzie wiążący, jeśli ostateczny wybór zależy od czasu, możliwości technicznych lub planu spotkania.
Zadaj jedno krótkie i neutralne pytanie
Widzowie czytają ankietę równolegle ze słuchaniem i pisaniem na czacie. Jedno proste pytanie sprawdzi się więc lepiej niż zdanie z kilkoma warunkami. Zamiast „Czy tempo jest dobre i czy przykłady są przydatne?” rozdziel te kwestie. Osoba może przecież lubić przykłady, a jednocześnie potrzebować wolniejszego tempa. W pytaniu wskaż również, czego dotyczy odpowiedź: obecnej części transmisji, całego spotkania czy przyszłego odcinka.
Unikaj sformułowań, które podpowiadają „właściwy” wybór. „Czy zgadzasz się, że warto przejść do ciekawszego tematu?” stawia jedną opcję w lepszym świetle. Neutralniej brzmi: „Co robimy przez następne dziesięć minut: kontynuujemy obecny temat czy przechodzimy do przykładów?”. Jeśli uczestnicy muszą znać jakiś kontekst, wyjaśnij go przed uruchomieniem ankiety, nie dopiero po oddaniu głosów.
Zadbaj o odpowiedzi, w których widz może się odnaleźć
Opcje powinny być wyraźnie różne i opisane podobnym językiem. Przy pytaniu o tempo możesz zaproponować: „za szybko”, „w sam raz”, „za wolno” oraz „trudno ocenić”. Ostatnia możliwość bywa ważna dla osób, które dołączyły niedawno. Nie łącz kilku propozycji w jednej odpowiedzi, na przykład „więcej przykładów i krótsza transmisja”, bo nie dowiesz się, którą część widz popiera.
Zanim opublikujesz ankietę, sprawdź, czy nie pomijasz rozsądnej odpowiedzi. Gdy pytasz o preferencje dotyczące kolejnego spotkania, opcja „inny temat” lub „bez preferencji” może być uczciwsza niż zmuszanie do wyboru między dwiema propozycjami. Nie każda ankieta potrzebuje wielu wariantów: nadmiar opcji utrudnia szybkie głosowanie, zwłaszcza na małym ekranie. Jeśli lista robi się długa, zawęź pytanie albo zbierz pomysły na czacie i zagłosuj nad kilkoma z nich później.
Daj czas na udział, ale nie traktuj wyniku jak pełnego obrazu
Powiedz na głos, czego dotyczy ankieta, i zostaw chwilę na przeczytanie odpowiedzi. Pomaga to osobom, które nie patrzą stale na czat. Przy krótkiej, dynamicznej transmisji możesz przypomnieć o głosowaniu raz przed zamknięciem ankiety, bez ponaglania widzów. Jeśli korzystasz z narzędzia pokazującego tylko część opcji na ekranie, sprawdź wcześniej, czy wszystkie są czytelne na telefonie.
Wynik mówi przede wszystkim o głosach osób, które były obecne, zauważyły ankietę i zdecydowały się odpowiedzieć. Nie należy przedstawiać go jako opinii całej społeczności. Na wybory może wpływać także pora zadania pytania: widzowie, którzy dołączyli później, mogli nie usłyszeć wcześniejszej części rozmowy. Traktuj ankietę jako wskazówkę do prowadzenia transmisji i punkt wyjścia do dalszych pytań, a nie jako ostateczny werdykt.
Omów wynik i uszanuj osoby, które nie głosowały
Po zamknięciu ankiety krótko nazwij wynik i wyjaśnij, co z nim zrobisz. Możesz powiedzieć, że większość głosujących wybrała przykłady, więc od nich zaczniesz, a do drugiego tematu wrócisz, jeśli starczy czasu. Gdy odpowiedzi rozkładają się podobnie, warto to zauważyć zamiast ogłaszać zdecydowanego zwycięzcę. Widzowie łatwiej angażują się w kolejne pytania, gdy widzą, że ich głosy mają zrozumiały skutek.
Nie wymagaj uzasadnienia głosu ani ujawniania prywatnych informacji. Pytania o doświadczenia czy trudności można formułować tak, by pozwalały odpowiedzieć ogólnie; udział powinien pozostać dobrowolny. Jeśli prosisz o rozwinięcie opinii na czacie, zaznacz, że można też nie zabierać głosu. Dobra ankieta nie zastępuje rozmowy ze społecznością, lecz pomaga ją uporządkować i zrobić miejsce dla różnych potrzeb.
